Programme of Armenian Studies

Home » Fundraising » Հնգամեակէն Տասնամեակ

Հնգամեակէն Տասնամեակ

Հնգամեակէն Տասնամեակ

 

   Հայագիտական Ուսմանց Ծրագիրը (Programme of Armenian Studies) Լոնտոնի մէջ հիմնուած կրթական եւ ակադեմական հաստատութիւն մըն է, որուն նպատակը արեւմտահայերէնի եւ հայագիտութեան տարածումն է: Իր հիմնադրութենէն՝ սեպտեմբեր 2012-էն ի վեր միշտ յարատեւ վերելք ապրած է: Այս յաջողութիւնը արդիւնք է յարատեւ եւ քրտնաջան աշխատանքի:

 

Գործունէութեան հասողութիւնը

 

Հայագիտական Ուսմանց Ծրագիրի գործունէութեան  դաշտը աշխարհագրականօրէն տարածուն է: Մեր առցանց ներկայութիւնը հաստատութիւնը բոլորին հասանելի դարձուցած է: 2016-էն սկսեալ մեր դասախօսութիւնները կը տեսագրենք եւ կը տեղադրենք մեր կայքէջին մէջ, հայագիտութեամբ հետաքրքրուած աշխարհասփիւռ լսարանին հնարաւորութիւն տալով անոնց ձրիօրէն հետեւելու: Այս տարի առաջին անգամ ըլլալով մեր դասախօսութիւններէն մէկը ուղղակի հեռասփռեցինք: Կ’ուզենք, որ հետագային ասիկա ո՛չ թէ բացառութիւն ըլլայ, այլ՝ ընդունուած կարգ, որպէսզի կարենանք առաւելագոյն չափով հետեւողներ ներգրաւել, դասախօսութիւնները դարձնելով հարթակ մը, ուր հարցեր ազատօրէն քննարկուին եւ վիճարկումները համաժամանակեայ բազմախօսութիւն մը դառնան աշխարհի տարբեր կողմերը գտնուող ու հայկական հարցերով հետաքրքրուողներու միջեւ:

Մեր Ծրագիրը 2016-էն ի վեր իր գործունէութիւնը տարածած է եւրոպական այլ ոստաններու հայ համայնքներու մէջ, կազմակերպելով բարձորակ հայագիտական դասախօսութիւններ (մանրամասնութիւնները տեսնել «Առաջին Հինգ Տարիները» բաժինին մէջ):

 

Արեւմտահայերէնը

 

Կը հաւատանք որ արեւմտահայերէնը կորսուելիք լեզու մը չէ, եթէ անշուշտ յստակ տեսլականով կտրուկ լուծումներ ձեռք առնուին: Մարդուժի պակասի եւ նիւթական սահմանափակ կարողութիւններու պայմաններու մէջ, մեր Ծրագիրը իր համեստ ներդրումը ունի ի նպաստ անոր տարածումին եւ ամրապնդումին: Այս իմաստով, երկու հիմնական նախաձեռնութիւններու դիմած ենք:

Առաջին՝ մեր հիմնադրութեան օրէն իսկ ստեղծած ենք Արեւմտահայերէնի Երեկոյեան Դասընթացքները, իսկ յաջորդ տարին՝ Արեւմտահայերէնի Ամառնային Խտացեալ Դասընթացքները: Վերջինը մեր գործունէութեան գլխաւոր դաշտն է: Այս իմաստով, մեր ծրագիրը եզակի է իր տեսակին մէջ ու առաջնորդող դիրքի վրայ: Այս դասընթացքին կը մասնակցին աշխարհի տարբեր կողմերէ եկած ուսանողներ, ինչպէս՝ Անգլիա, Ֆրանսա, Իտալիա, Ամերիկա, Ուրուկուէյ, Զուիցերիա եւ Թուրքիա (մանրամասնութիւնը տեսնել «Առաջին Հինգ Տարիները» բաժինին մէջ):

Երկրորդ՝ Հայագիտական Ուսմանց Ծրագիրը Արեւմուտքի մէջ ԱՌԱՋԻՆ կրթական հաստատութիւնն է, որ Ուսուցիչներու Պատրաստումի Ծրագիր մը յղացաւ եւ ի գործ դրաւ: Սոյն ծրագիրը կը միտի Արեւմուտքէն երիտասարդ ուժեր արեւմտահայախօս համայնքներ ղրկել՝ արեւմտահայերէնի ուսուցումի պատրաստումի համար: Այս ծիրէն ներս, այս տարուան սեպտեմբերին մեր առաջին թեկնածուն՝ մեր շրջանաւարտներէն Ատհամ Սմարթը մէկ տարուան ծրագիրով Պէյրութ մեկնեցաւ՝ արեւմտահայերէնի յատուկ դասընթացի մը հետեւելու: Վերադառնալէ ետք, յաջորդ տարի, ան արեւմտահայերէնի դասաւանդութեան պաշտօն պիտի ստանձնէ մեր հաստատութեան մէջ:

 

Ինչո՞վ կը տարբերինք

 

Մեր մշտական ճիգն է Հայագիտական Ուսմանց Ծրագիրը ՈՐԱԿԻ հոմանիշ դարձնել: Այս իմաստով ո՛չ մէկ ճիգ կը խնայենք, որպէսզի մեր տքնաջան աշխատանքին արդիւնքը եզակի ըլլայ: Կը հաւատանք աշխատանքի դիմաց վճարումին, այսինքն՝ արհեստավարժ հիմքերով եւ ո՛չ կամաւոր աշխատանքին, զոր հայկական նախաձեռնութիւններուն թիւ մէկ թշնամին կը նկատենք: Արհեստավարժ մօտեցումն է, որ կրնայ ակնկալուած որակը ապահովել: Ատոր համար, մեր բոլոր աշխատակիցները կը վճարուին, անշուշտ ո՛չ միշտ իրենց արժանւոյն: Այս մէկը սրբագրելի թերութիւն մը կը նկատենք:

 

Միջազգային առաջին յաջողութիւնը

 

Հայագիտական Ուսմանց Ծրագիրը, դեռ իր հինգ տարին չբոլորած, միջազգային կրթական եւ ակադեմական համագործակցութեան իր առաջին պայմանագիրը կնքեց Փազմանի Փեթեր Կաթողիկէ Համալսարանին հետ: Ասիկա ցուցանիշ կը նկատենք մեր Ծրագիրին աճող վարկին:

 

Հաշուետուութիւն եւ թափանցիկութիւն

 

Հաշուետուութիւնը եւ թափանցիկութիւնը բարոյական անբեկանելի սկզբունք մը կը նկատենք: Հայագիտական Ուսմանց Ծրագիրը հայկական այն հազուագիւտ հաստատութիւններէն է, որուն տարեկան հաշուետուութեան հրապարակումը արդէն աշխատանքային հաստատուած կարգ դարձած է: Հաշուեցանկերը կարելի է գտնել մեր կայքէջի մէջ (զանոնք տեսնելու համար սեղմել այստեղ): Մեզի համար անհրաժեշտ է հանրութեան վստահութիւնը շահիլ:

 

Հպարտ ենք

 

Մեր խորին համոզումն է, որ որեւէ հայկական կազմակերպութեան մը պաշտօնեաներուն գոնէ կէսէն աւելին պէտք է հայերէն գիտնայ: Մենք հպարտ ենք յայտնելու, թէ մեր բոլոր անդամները արեւմտահայերէնի կամ արեւելահայերէնի գիտակ են կամ բարելաւելու ընթացքի մէջ: Ասիկա մեր հիմնական պահանջներէն մէկն է: Մեր քարոզածը մեր գործով ցոյց տալու սկզբունքին կը հաւատանք:

 

Հեռահար նպատակը

 

Հայագիտական Ուսմանց Ծրագիրը օրէ օր ծրագրող եւ գործող, կարճաժամկէտ նպատակներով հաստատութիւն մը չէ: Իր նայուածքը դէպի հորիզոն սեւեռաբիբ՝ յստակ ուղղութեամբ մը կ’ընթանայ, այսինքն՝ տեսլականի մը արդիւնքն է: Նպատակադրած ենք ստեղծել հայագիտական ԲԱՐՁՐԱԳՈՅՆ ԿՐԹԱԿԱՆ ԾՐԱԳԻՐ մը, որուն գլխաւոր նպատակը հայիմաց սերունդ պատրաստել է, այսինքն՝ ապագայ հայագէտներ, հայկաբան ուսուցիչներ, ղեկավարներ եւ հանրային կեանքի այլ բնագաւառներու մէջ գործող անձնաւորութիւններ: ԱՆԿՈՂՄՆԱԿԱԼՈՒԹԻՒՆԸ միշտ մեզ առաջնորդող սկզբունքը եղած է: Կը հաւատանք որ գիտութիւնը որեւէ գաղափարախօսութեան ծառայ չէ, այլ՝ մեր կեանքի բազմաթիւ բնագաւառները համածիրի մը մէջ դնող եւ լուսաբանող գործիք: Մեր ստեղծելիք իմացական տարածքը գաղափարներու շփումի, բախումի եւ միաձուլումի  հարթակ մը պիտի ըլլայ, ուսանողները զինելով իմացական միակ զէնքով՝ ՔՆՆԱԴԱՏԱԿԱՆ ՄՏԱԾՈՂՈՒԹԵԱՄԲ: Կը գիտակցինք, որ մեր առաջադրած թիրախը առայժմ մեր հասանելիութենէն անդին է: Ատոր համար քայլ առ քայլ դէպի այդ ուղղութեամբ կը յառաջանանք: Կը հաւատանք, որ ամէն մեծ ծրագիրի իրագործում փոքր ձեռքբերումներու հանրագումարն է:

 

Առաջին հինգ տարիները

 

Առաջին հինգ տարիներուն, իմացական ենթակառոյցներ ստեղծելու աշխատանքին մղուած էինք: Այս կրթական ծրագիրին կորիզը արեւմտահայերէնը ըլլալով, մեր ճիգերը կեդրոնացուցած էինք լեզուի որակաւոր դասընթացքներ ստեղծելու վրայ: Սկսնակ եւ միջնակարգ մակարդակներու վրայ մեր յաջողութիւնը անուրանալի է: Այսօր, յստակ կառուցուածքով եւ մեր կողմէ պատրաստուած դասագիրքերով զոյգ կայացած դասընթացքներ ունինք: Սկսնակ մակարդակի դասագիրքը հրատարակութեան գրեթէ պատրաստ է, իսկ միջնակարգ մակարդակինը՝ որոշ աշխատանքի կը կարօտի: Յառաջացած հայերէնի դասագիրքի պատրաստութիւնը ընթացքի մէջ է: Ամառնային Խտացեալ Դասընթացքները մեր գործունէութեան կարեւոր մէկ մասը կը կազմեն: Ամիս մը տեւող հարիւրժամեայ իւրաքանչիւր դասընթացքը կը դասաւանդուի երեք մակարդակներով՝ սկսնակ, միջնակարգ եւ յառաջացած (մանրամասնութիւններուն համար սեղմել հոս):

Լեզուի դասընթացքներու կայացումէն ետք, կրթական ծրագիրը պիտի ընդլայնենք՝ ներառելով հայ գրականութեան, հայոց պատմութեան, մշակոյթի եւ հայագիտութեան առնչակից այլ նիւթեր: Այս շարքի վերջին դասընթացքը կատարելագործուած հայերէնի մակարդակը պիտի ըլլայ: Սոյն դասընթացքներուն կայացումէն ետք, հանրութեան պիտի ընծայուի ամբողջ ծրագիր մը ամառնային համալսարանական դասընթացքի ձեւին տակ: Յաջորդ եւ վերջին հանգրուանը բարձր վկայագրիրի մը համազօր հայագիտական դասընթացքի մը ստեղծումը պիտի ըլլայ:

2016-ը մեր գործունէութեան ընդարձակումի տարի մը եղաւ: Լոնտոնեան մեր աւանդական սահմաններէն դուրս գալով, եւրոպական ուրիշ քաղաքներու բացուեցանք: Մեր առաջին ձեռնարկը տեղի ունեցաւ նոյն տարուան մայիսին Պրիւքսէլի մէջ: Անցեալ տարի նոյն շարքի երկրորդ ձեռնարկը մայիսին կրկին Պրիւքսէլի, իսկ երրորդը՝ Միւնիխի մէջ տեղի ունեցաւ: Սոյն ծրագիրը քանի մը նպատակ ունի: Առաջին՝ եւրոպահայ համայնքներուն մէջ կազմակերպել հայագիտական որակաւոր դասախօսութիւններ, մասնաւորապէս այն համայնքներուն մէջ, որոնք յաճախ զրկուած են այդ հաճոյքէն: Երկրորդ՝ հայերէնով, ի մասնաւորի արեւմտահայերէնով հայագիտութիւնը տարածել: Երրորդ՝ ասպարէզ նոր մտնող հայագէտները հայ լսարանին ծանօթացնել:

Պուտափեշտի Փազմանի Փեթեր Կաթողիկէ Համալսարանին մէջ ստեղծուելիք մագիստրոսական աստիճանի հայագիտական ծրագիրի ծիրին մէջ, այս ապրիլին Հայագիտական Ուսմանց Ծրագիրը կնքեց իր միջազգային առաջին համաձայնագիրը, ըստ որուն Ծրագիրը պիտի ստանձնէ արեւմտահայերէնի եւ հայ գրականութեան դասընթացներու ծրագրաւորումը, պատրաստութիւնը եւ դասաւանդումը, առաւել եւս երկու կողմերը սերտօրէն պիտի համագործակցին հայագիտութեան տարածումի գործին Հունգարիոյ մէջ, կազմակերպելով զանազան դասախօսութիւններ, գիտաժողովներ եւ ցուցահանդէսներ:

Նախորդ հինգ տարիները նաեւ մարդուժի պատրաստումի, վարչական կազմակերպումի եւ կատարելագործումի  տարիներ էին: Նախ՝ ստեղծեցինք ենթակառոյց մը, որուն հէնքին վրայ պիտի կանգնենք մեր ապագայի գործունէութեան շէնքը: Այս իմաստով, մեր երկրորդ գլխաւոր ձեռքբերումը երիտասարդ նուիրեալ խումբի մը հաւաքագրումը եւ անոնց պատրաստութիւնն էր: Հաստատութեան հիմնական կորիզը հինգ հոգիներէ կը բաղկանայ, որոնք տարբեր տեսակի պատասխանատուութիւններ ստանձնած են: Անցնող տարիները մասնաժամ հիմքերով աշխատող պաշտօնէութեան փորձառութեան կուտակումի տարիներ եղան: Այստեղ կարեւոր է յիշել, այդ անհատական աշխատանքները հաւաքականի վերածելու, այսինքն՝ համադրելու եւ ներդաշնակելու մեր ճիգերը: Ունինք հեզասահ աշխատելաձեւ մը, որ տակաւին բարելաւումի կը կարօտի: Նիւթական սահմանափակ պայմաններու մէջ կրցանք նաեւ գործող կայքէջ մը ստեղծել, որ բարելաւումի լուրջ կարիքներ ունի: Այսօր մասնաժամ հիմքերով աշխատող մեր պաշտօնէութիւնը տասնըմէկ հոգի կը հաշուէ:

 

Տեսլականի իրագործում

 

Մեր տեսլականի իրագործումին համար թիրախ ունինք մեր տասնամեակը՝ հետեւեալ ժամանակացոյցով.

 

2018

 

ա. Արեւմտահայերէնի յառաջացած դասընթացքի պատրաստութեան շարունակութիւն

բ. Հայ գրականութեան դասընթացքի պատրաստութիւն

 

2019

 

ա. Արեւմտահայերէնի յառաջացած դասընթացքի կայացում

բ. Սկիզբ՝ հայ գրականութեան դասընթացքի (արդի շրջան)

գ. Սկիզբ՝ ներածութիւն հայոց պատմութեան դասընթացքի

 

2020

 

ա. Արեւմտահայերէնի յառաջացած դասընթացքի կայացում

բ. Սկիզբ՝ հայ մշակոյթի պատմութեան (արդի շրջան)

 

Ամառնային համալսարանի ստեղծում

 

2021

 

ա. Կատարելագործուած արեւմտահայերէնի դասընթացքի պատրաստութիւն

բ. Հայ գրականութիւն (հին եւ արդի շրջան)

գ. Հայոց պատմութիւն (հին եւ արդի շրջան)

դ. Հայ մշակոյթի պատմութիւն (հին եւ արդի շրջան)

 

2022

 

ա. Կատարելագործուած արեւմտահայերէնի դասընթացքի կայացում

 

Բարձր վկայագիրով դասընթացքի ստեղծումի պատրաստութիւններ

 

 

Մեր նուիրատուն

 

Անցնող հինգ տարիներուն առանց Գալուստ Կիւլպէնկեան Հիմնարկութեան անգնահատելի նեցուկին, շատ դժուար պիտի ըլլար իրագործել այն ամէնը՝ ինչ այսօր ձեր դատողութեան կը յանձնենք: Բայց մեր հաստատութեան հովանաւորութիւնը միայն Հիմնարկութեան ուսերուն պէտք չէ ըլլայ: Այն կարծիքը կը տիրապետէ, թէ Կիւլպէնկեան Հիմնարկութեան օժանդակութիւնը բաւարար է, այլ նեցուկի պէտք չկայ: Սխա՛լ է: Որեւէ հիմնադրամի համար նուիրատուութեան գումարի սահման մը կայ: Կիւլպէնկեան Հիմնարկութիւնը տարբեր չէ: Ծանրաբեռնուած է հսկայական պատասխանատուութիւններով, իսկ Հայագիտական Ուսմանց Ծրագիրը անոր ո՛չ միակ եւ ո՛չ ալ գլխաւոր առաջնահերթութիւնն է: Այս կարգավիճակը ըմբռնումով կ’ընկալենք եւ ըստ այնմ կը փորձենք մեր գործունէութիւնը մեզի տրուած սահմանափակ նիւթական օժանդակութեան համեմատ մկրատել: Մեր ստացածը մեր ծախսերուն մէկ չորրորդը կամ հինգերորդն է: Բայց մենք կրնանք շատ աւելին ընել, կարո՛ղ ենք աւելին տալու: Հայագիտկան Ուսմանց Ծրագիրը Կիւլպէնկեան Հիմնարկութեան ծառայութեան մէջ չէ, այլ՝ հայաշխարհին: Հետեւաբար, անոր տէր կանգնիլը ձեր իրաւունքն է: Տարածուելու եւ համաշխարհայնանալու նկրտումներ ունինք, զորս չենք ուզեր թաքցնել: Առանց ձեր ՆԻՒԹԱԿԱՆ նեցուկին այդ մէկը անկարելի պիտի ըլլայ:

Ձեր լամբակները զարդարելու կոչուած մետալներ չունինք։ Մեր ունեցածը տեսլական մըն է ու մեզ  դէպի զայն մղող վճռակամութիւնը, ինչպէս նաեւ հայ ինքնութեան կերտումին եւ ամրապնդումին ուղղուած տքնաջան աշխատանքը: Այս մէ՛կը կ’ընծայենք ձեզի, որպէս վարձատրութիւն ձեր ազնիւ վերաբերմունքին:

 

Ինչո՞ւ նեցուկ կանգնիլ

 

Ասիկա արդարացի հարցում մըն է: Անցնող հինգ տարիները Հայագիտական Ուսմանց Ծրագիրի համար իրագործումներու շրջան մը եղաւ: Ահաւասիկ մեզի նեցուկ կանգնելու վեց լուրջ պատճառներ:

 

  1. Նեցուկ կանգնիլ՝ որովհետեւ մշակուած եւ լուրջ ծրագիր ունինք: Գիտենք ի՞նչ ընել, ինչո՞ւ ընել եւ ինչպէ՞ս ընել: Մեր ուղղորդիչը տեսլականն է՝ այն խոր հաւատքը, թէ արեւմտահայերէնը եւ հայագիտութիւնը հայ ինքնութեան դարփնումի կարեւորագոյն գործիքը կը կազմեն:

 

  1. Նեցուկ կանգնիլ՝ որովհետեւ աշխատանքի նկատմամբ արհեստավարժ մօտեցում ունինք:

 

  1. Նեցուկ կանգնիլ՝ որովհետեւ աշխարհին բացուելու՝ կարելի չափով հայ համայնքներ ներգրաւելու մեր ճիգերը արդէն իրենց արդիւնքը կու տան: Համաշխարհայնացումի մեր ժամանակներու աշխարհագրազերծումի արգասիքն ենք: Մեր առցանց ներկայութեամբ ամենուրէք ենք: Փարիզէն, Պէյրութէն, Մոնթրէալէն իւրաքանչիւր նուիրատուութիւն ներդրում մըն է Աթէնքի, Հալէպի, Երեւանի, Լոնտոնի համայնքներուն մէջ:

 

  1. Նեցուկ կանգնիլ՝ որովհետեւ այսօրուան ձեր նուիրատուութիւնը ներդրում մը պիտի ըլլայ ձեր զաւակներուն, թոռներուն, հարազատներուն եւ սիրելիներուն հայ ինքնութեան կերտումին:

 

  1. Նեցուկ կանգնիլ՝ որովհետեւ համահայկական առումով ենթակառոյցներ կը ստեղծենք: Հայերու մօտ ենթակառոյցը միշտ քարեղէն եղած է: Մեր առաջնահերթութիւնը իմացական ենթակառոյցներ ստեղծել է՝ ուսումնական ծրագիր, մարդուժ, ուսումնառական գրականութիւն, եւայլն: Ասիկա անտեսուած մօտեցում մը եղած է:

 

  1. Նեցուկ կանգնիլ՝ որովհետեւ մեզի տրուած իւրաքանչիւր լումային դիմաց մենք հաշուետու ենք: Այս գետնի վրայ բարոյական յստակ եւ անբեկանելի սկզբունքներ ունինք:

 

 

Ի՞նչ է մեր խնդրածը

 

ա. Ամառնային Խտացեալ Դասընթացքներու համար կրթաթոշակներու հաստատում

բ. Դասախօսական շարքերու կազմակերպումի հովանաւորութիւն

գ. Դասագիրքերու պատրաստութեան եւ հրատարակութեան հովանաւորութիւն

դ. Կայքէջի բարեկարգում

ե. Տարբեր համայնքներու մէջ դասախօսութեան կազմակերպումի հովանաւորութիւն

 

Ինչպէ՞ս կարելի է օգնել

 

ա. Կրթաթոշակներ հաստատելով: Ասիկա կրնայ ձեր սիրեցեալներու, առեւտրական հաստատութեան կամ այլ յիշատակութեան արժանի անունով մը ըլլալ: Կրթաթոշակի գինը տարեկան  £1100 է:

 

բ. Լոնտոնի կամ այլ եւրոպական ոստանի մը մէջ դասախօսական ձեռնարկի մը հովանաւորը կրնաք ըլլալ: Իւրաքանչիւր ձեռնարկի ծախսը մօտաւորապէս £1000-£1500  է:

 

գ. Արեւմտահայերէնի դասագիրքերու եւ այլ ուսուցողական գրականութեան պատրաստութիւն եւ հրատարակութիւն:

 

դ. Կայքէջի հովանաւորում: Տարեկան ծախս՝ £1500-£2000:

%d bloggers like this: