Programme of Armenian Studies

Home » Uncategorized » Արեւմտահայերէնի Խտացեալ Ամառնային Դասընթացներ 2018

Արեւմտահայերէնի Խտացեալ Ամառնային Դասընթացներ 2018

լլլլլլլլ Հայագիտական Ուսմանց Ծրագիրի արեւմտահայերէնի ամառնային խտացեալ դասընթացքին հանդէպ հետաքրքրութիւնը անոր հնգամեայ գոյութեան ամենաբարձր ցուցանիշը վայելեց 2018-ին։ Պուտափեշտի Փազմանի Փեթեր Կաթողիկէ Համալսարանի հետ համագործակցութեան համաձայնագիր մը ստորագրելէ ետք, առաջին անգամ ըլլալով դասընթացքը տեղի ունեցաւ Հունգարիոյ մայրաքաղաքին մէջ, ուր համալսարանը իր օժանդակութիւնը բերաւ կազմակերպական աշխատանքներուն։ Պուտափեշտի ունեցած դիրքը կեդրոնական Եւրոպայի մէջ եւ անոր մատչելիութիւնը իբրեւ քաղաք արթնցուցին ուսանողներու ամենաբարձր թիւի մը հետաքրքրութիւնը՝ եթէ բաղդատենք անցեալի հետ։ Արդարեւ, 2018-ին ամառնային դասընթացքին դիմած էր 41 հոգի, որոնցմէ 24-ը ի վերջոյ մասնակցեցան։ Ըստ սովորականին, դասընթացքը նախագծեց ու դասաւանդեց Հայկական Ուսմանց Ծրագիրի հիմնադիր ու տնօրէն Տոքթ. Գրիգոր Մոսկոֆեանը։
լլլլլլլլ Ծրագիրը դասարան մը վարձած էր յիսուսեաններու շէնքին մէջ եւ կարգ մը ուսանողներու կեցութիւնը ապահոված՝ մերձակայքը։ Համալսարանը նաեւ օժանդակեց այլ վարչական հարցերու լուծումին՝ ամառուան երկու ամիսներուն ընթացքին։
լլլլլլլլ Դասընթացքը երկու մակարդակներու բաժնուած էր՝ սկսնակ եւ միջնակարգ։ Սկսնակ մակարդակի դասերը Յուլիսին էին, իսկ միջնակարգ մակարդակի դասերը՝ Օգոստոսին։ Սկսնակ դասարանը 15 ուսանող ունէր, վեցը՝ Հունգարիայէն, չորսը՝ Թուրքիայէն, երկուքը՝ Միացեալ Նահանգներէն, իսկ Պուլկարիայէն, Գերմանիայէն եւ Զուիցերիայէն մէկական ուսանող եկած էր։ Միջնակարգ դասարանի պարագային, 9 ուսանող արձանագրուած էր (Թուրքիայէն՝ հինգ, Ֆրանսայէն երկու, Արժանթինէն՝ եւ ԱՄՆ-էն՝ մէկ)։ Ուսանողներու ընդհանուր թիւէն ինը հոգին հայկական ծագում ունէր։ Առաջին անգամն էր նաեւ, որ դասընթացքը պատմական Հայաստանէն ուսանող կ՚ունենար, քանի որ սկսնակ դասարանի երկու ուսանողներ Տիգրանակերտի (Տիարպեքիր) հայկական համայնքէն եկած էին։ Աւելի՛ն, Միացեալ Նահանգներէն եկած ուսանողներէն մէկը թէ՛ սկսնակ եւ թէ՛ միջնակարգ մակարդակները ամբողջացուց։ Վերջապէս, Ծրագիրի հնգամեակին առիթով, մեր ուսանողներէն չորսը դասընթացքին իբրեւ հիւր մասնակցեցան՝ զերծ մնալով կրթաթոշակի վճարումէն։
լլլլլլլլ Դասերը տեղի ունեցան Երկուշաբթիէն մինչեւ Ուրբաթ, օրական հինգ ժամ (յաւելեալ 15 վայրկեան յատկացուեցաւ, դասարաններու աւելի մեծ չափին պատճառով)։ Սկսնակ դասարանի դասաւանդումը կ՚ընդգրկէր այբուբենը, դասական ուղղագրութիւնը, բայական հիմնական ժամանակները, խոնարհում եւ հոլովում։
լլլլլլլլ Միջնակարգ դասարանը զբաղեցաւ ուրիշ բայական ժամանակներով եւ արեւմտահայերէնի տարբեր նրբերանգներով։ Տոքթ. Մոսկոֆեան զանազան փոխգործօն մեթոտներ օգտագործեց՝ ուսանողներուն օգնելով լեզուն սորվիլ մշակութային արտադրութեան միջոցով։ Օրինակ՝ երկու դասարանները արեւմտահայերէն ժողովրդական երգեր մտիկ ըրին եւ շարք մը կարճ կատակերգութիւններ դիտեցին, ու այսպէսով սորվեցան արտայայտութիւններ ու բառեր, որոնց այլապէս ծանօթանալու առիթ պիտի չունենային։ Յաւելուածաբար, միջնակարգ դասարանը Չորեքշաբթի օրերուն դիտեց երեք արեւմտահայերէն շարժանկարներ, որոնց պէտք է աւելցնել կատակերգութիւններու տեսերիզները՝ արեւմտահայերէն զուարթախոհութեան համը առնելու համար, եւ իւրաքանչիւր շաբաթ կարդացուած պատմուածքը՝ օգտակար արտայայտութիւններու էջով մը։ Այս բոլոր նիւթերու թղթապանակները կը բաժնուէին իւրաքանչիւր շաբաթ։
լլլլլլլլ Միջնակարգ մակարդակի ուսանողներուն նաեւ առիթը տրուեցաւ լեզուական իրենց ձիրքերը փորձելու եւ ուժեղացնելու Արեւմտահայախօսներու Ընկերակցութեան հանդիպումներու ընթացքին, որ ամէն Կիրակի տեղի ունեցաւ՝ տարբեր նիւթեր քննարկելով նախապէս ճշդուած սրճարանի մը մէջ։ Այլ նիւթեր արծարծուեցան, քննարկուեցան ու բացատրուեցան՝ միջնակարգ մակարդակի համար հաստատուած յատուկ WhatsApp-ի խումբի միջոցաւ։
Տոքթ. Վահէ Թաշճեան, որ Պերլինի «Յուշամատեան» ծրագիրի տնօրէնն է, Պուտափեշտ ժամանած էր դասընթացքի ժամանակ։ Այս առիթով, ան դասախօսութիւն մը տուաւ Օսմանեան կայսրութեան հայերու մասին։ Ասկէ զատ, Լորանտ Փուժ դասախօսեց Հունգարիոյ եւ Թրանսիլվանիոյ մէջ հայերու ներկայութեան մասին։ Երկու դասախօսութիւնները նախատեսուած էին միջնակարգ մակարդակին համար։
լլլլլլլլ Կարգ մը շրջապտոյտներ կազմակերպուեցան դասընթացքներուն ընթացքին։ Առաջին Շաբաթ օրը, երկու դասարանները այցելեցին Մեծ Եղեռնի յուշարձանը, որ Տանուբի եզերքը կը գտնուի, եւ կատարեցին զբօսապտոյտ մը գետին վրայ։ Երկրորդ Շաբաթ օրը, ուսանողները այցելեցին Պուտափեշտի հայ եկեղեցին եւ հայկական թանգարանը։ Երրորդ Շաբաթ օրը, միօրեայ պտոյտ մը կատարեցին Վիեննա, ուր Մխիթարեան վանքը այցելեցին՝ յարակից թանգարանով, եկեղեցիով եւ գրադարանով։ Միջնակարգ մակարդակի ուսանողներուն մէկ մասը, որոնք իրենց տոքթորական աւարտաճառերը կը գրէին, գրադարանի աղբիւրներէն օգտուելու առիթը ունեցան։ Ուսանողները նաեւ այցելեցին «Շիլէր» հանրային պարտէզը, ուր Ֆրանց Վերֆէլի յուշարձանը կը գտնուի։ Օրը իր աւարտին հասաւ վիեննական աւանդական սրճարանի մը մէջ։
լլլլլլլլ Իւրաքանչիւր դասընթացքի վերջին օրը, ամէն ուսանող իր նախընտրած նիւթով զեկուցում մը ներկայացուց արեւմտահայերէնով։ Հրաժեշտի ընթրիք մըն ալ կազմակերպուած էր իւրաքանչիւր դասարանի համար։
լլլլլլլլ Այս տարի, դասերը կրկին տեղի պիտի ունենան Պուտափեշտի մէջ։ Քաղաքին աշխարհագրական տեղադրութիւնը զայն յարմար կը դարձնէ արեւմտեան եւ արեւելեան Եւրոպայէն եկող ուսանողներու համար։ Նոյնը կարելի է ըսել Թուրքիոյ պարագային, ուր դասընթացներուն հանդէպ հետաքրքրութիւնը տարուէ տարի կ՚աճի։ Դասաժամերը, սակայն, թեթեւ փոփոխութիւն մը պիտի կրեն։ Պուտափեշտի ամառը չափազանց տաք էր՝ յետմիջօրէի կէսերուն դաս ընելու համար։ Հետեւաբար, այս տարի, դասերը երկուքի պիտի բաժնուին եւ տեղի պիտի ունենան վաղ առաւօտեան եւ աւելի ուշ յետմիջօրէին՝ տաքէն խուսափելու նպատակով։

        Հայագիտական Ուսմանց Ծրագիրը կ՚ուզէ շնորհակալութիւն յայտնել «Կոմիտաս» հիմնարկին եւ յատկապէս Արա Սարաֆեանին՝ իր բարոյական ու գործնական աջակցութեան համար։
       Մեր երախտագիտութիւնը կը յայտնենք նաեւ Փազմանի Փեթեր Կաթողիկէ Համալսարանին, որ օգնեց Պուտափեշտի դասընթացներու կայացումին։ Յատուկ շնորհակալութիւններ՝ Տոքթ. Պալինթ Քովաչին, Տոքթ. Նորա Տեկիին, Քինկա Ֆեկիոյին, Ժուժաննա Անկեալին եւ Տոքթ. Սամ Մոհամատին, որոնք զօրավիգ կանգնեցան ծրագիրին։
        Վերջապէս, Հայագիտական Ուսմանց Ծրագիրը կ՚ուզէ շնորհակալութիւն յայտնել անանուն նուիրատուի մը, որ ուսանողներու մէկ քանիի կրթաթոշակին իր նպաստը բերաւ։
        Կ՚ուզենք նաեւ մեր խորին երախտագիտութիւնը յայտնել վերջին չորս տարիներուն Գալուստ Կիւլպէնկեան Հիմնարկութեան հայկական բաժանմունքի անընդհատ աջակցութեան համար, որ այս աշխատանքը կարելի դարձուցած է։  


Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: